Pracownia tomografii komputerowej (TK)

W pracowni wykonywane są następujące badania:

  • TK głowy
  • TK szyi,
  • TK klatki piersiowej,
  • TK jamy brzusznej,
  • TK miednicy małej,
  • TK kręgosłupa,
  • TK kości i stawów
  • Angio TK
  • HRCT

Tomografia komputerowa – informacje dla pacjenta.
W przypadku zlecenia przez lekarza badania tomografii komputerowej każdy pacjent powinien jednak zapoznać się z poniższymi informacjami, a następnie wyrazić świadomą, pisemną zgodę na wykonanie badania.



Charakter i przebieg badania.

  • Tomografia komputerowa jest nowoczesną, nieinwazyjną metodą obrazowania.
  • Badanie jest wykonywane przez technika elektroradiologii pod nadzorem lekarza radiologa i trwa od kilku do kilkunastu minut.
  • W większości przypadków (zawsze gdy są podawane środki kontrastowe) pacjent winien zgłaszać się do badania na czczo (minimum 4-5 godzin bez posiłku).
  • Do badania pacjent powinien odkryć badaną część ciała
  • W czasie badania pacjent umieszczony jest na specjalnym stole, który przesuwa się w trakcie skanowania.
  • Badany obszar jest skanowany wiązką promieniowania jonizującego, a następnie system komputerowy generuje obrazy
  • Badany powinien leżeć nieruchomo – w przeciwnym razie uzyskane obrazy będą nieostre i niemożliwe do oceny przez lekarza radiologa.
  • W niektórych badaniach pacjent może być proszony o wstrzymanie oddechu na kilkanaście sekund.
  • W większości badań tomografii komputerowej konieczne jest dożylne podanie środka kontrastowego.
  • W niektórych badaniach tomografii komputerowej (ocena jamy brzusznej, miednicy) konieczne jest ponadto wcześniejsze doustne, ewentualnie również podczas badania doodbytniczne podanie środka kontrastowego.
  • W przypadku wykonania badania z kontrastem, należy odczekać na terenie pracowni co najmniej 30 minut po badaniu

!!! U W A G A !!!
Do wykonania badania z użyciem środka kontrastowego należy oznaczyć poziom kreatyniny w surowicy krwi, maksymalnie do 10 dni przed wyznaczonym terminem badania. Przeciwwskazania do badań TK
Nie ma przeciwwskazań bezwzględnych do wykonywania badania TK.


Przeciwwskazania względne do wykonania badania TK:

  • brak zgody pacjenta na badanie,
  • ciąża,
  • uczulenie na środki kontrastowe (przeciwwskazania przy podaniu środka kontrastowego).

Środki kontrastowe.
W większości badań tomografii komputerowej konieczne jest dożylne podanie środka kontrastowego.
Aktualnie stosuje się nowoczesne jodowe, niejonowe środki kontrastowe, cechujące się niskim ryzykiem wystąpienia objawów niepożądanych.
W przypadku zlecenia przez lekarza badania tomografii komputerowej z dożylnym środkiem kontrastowym, każdy pacjent powinien jednak zapoznać się z poniższym zestawieniem stanów wpływających na decyzję o podaniu takiego środka oraz zestawieniem możliwych działań niepożądanych, a następnie wyrazić świadomą, pisemną zgodę na jego zastosowanie.
W niektórych badaniach tomografii komputerowej (ocena jamy brzusznej, miednicy) konieczne jest ponadto wcześniejsze doustne, ewentualnie również podczas badania doodbytniczne podanie środka kontrastowego.


Stany wpływające na decyzję o dożylnym podaniu środka kontrastowego:

Przed zastosowaniem środka kontrastowego należy poinformować lekarza o występowaniu któregokolwiek z poniższych stanów:

  • ciąży lub zamiarze zajścia w ciążę,
  • karmieniu piersią lub zamiarze karmienia piersią,
  • astmie lub innego rodzaju alergii,
  • alergii na środki kontrastowe zawierające jod, jopromid lub dowolną substancję pomocniczą,
  • reakcji na środki kontrastowe w przeszłości,
  • zaburzeniach czynności nerek,
  • chorobach serca i układu krążenia,
  • cukrzycy,
  • padaczce i innych zaburzeniach ze strony układu nerwowego,
  • zaburzeniach krążenia w mózgu, np. udarze,
  • nadczynności tarczycy lub podejrzeniu o nadczynność tarczycy, obrzęku szyi spowodowanym powiększeniem tarczycy (wole),
  • trwającym lub planowanym leczeniu chorób tarczycy jodem radioaktywnym,
  • planowanym badaniu scyntygraficznym z jodem radioaktywnym,
  • nadciśnieniu spowodowanym występowaniem guza chromochłonnego nadnerczy,
  • przyjmowaniu specjalnych leków, w tym doustnych przeciwcukrzycowych (biguanidy – metformina), neuroleptyków, leków przeciwdepresyjnych, beta-adrenolityków, interleukiny 2

Jeśli wystąpi którykolwiek z powyższych stanów, lekarz zdecyduje, czy możliwe jest przeprowadzenie badania ze środkiem kontrastowym.

Możliwe działania niepożądane:
Jak każdy lek, środek kontrastowy może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią. Działania niepożądane związane z dożylnym stosowaniem jodowych środków kontrastowych zwykle są przejściowe i mają niewielkie nasilenie, jednak opisywano również reakcje o ciężkim lub zagrażającym życiu przebiegu. Najczęściej występują nudności, wymioty, ból oraz uczucie ciepła. Większość reakcji ubocznych występuje w ciągu pierwszej godziny od podania, jednak niekiedy dochodzi do reakcji opóźnionych (po kilku godzinach lub kilku dniach od podania).